tirsdag, oktober 31, 2006

Flytteri, flyttera

No har eg flytta, eller rettare sagt: eg har blitt pendlar. Ein slik med familie og hus ein stad, og hybel og arbeid ein annan stad. Eller, interessant nok er det ikkje heilt sikkert eg har familie, for eg er ikkje gift, og då må likningskontoret bestemme om eg er pendlar med familie ein stad og arbeid og hybel ein annan stad. Sambuarar er pendlarfrådragets parikaste, saman med vidaregåandeelevar.

Eg gledde meg til austlandet mest på grunn av snøen, skiføret. Bestemte meg for lenge sia at eg skulle spare til nye ski, at det var det første eg skulle kjøpe når husleiger og flybillettar var betalt.

Og i dag snør det.
Det snør for meg, trur eg.

Eller, la meg vere ærleg: Det sklettar som ein seier i Nord-Norge, altså denne mellomtingen mellom vatn og snø.
Men likevel, eg tolkar det som ei snøhelsing til meg.

Eg gler meg til arbeidet.
I morgon tar det til.

fredag, oktober 27, 2006

Over høgg og belegg

Nyleg hadde vi Sigrunn på besøk, og det viser seg at vi har vore utsett for same lærar til ulik tid og ulikt sted. Ei feiande flott dame som er hakket for glamorøs i norske vidaregåande klasserom, og som med mange år i utlendigheit ikkje har heilt styr på norske ordtak.
Vi lo oss fillete då Sigrunn kom med følgande sitat frå klasserommet, lærarens kommentar til at haustplanen ikkje var så fyldig då dei fekk den utdelt:

- Jeg legger kjøtt på benet mens jeg går.

Så no oppmodar eg alle lesarar til å skrive inn slike blanda metaforar som dei har hørt eller sagt sjølv.

her er nokre:

Det er ikke til å stikke under ei låvedør.

Det var som å pisse på bålet.

Gjerne engelske mixed metaphores også.

onsdag, oktober 25, 2006

Meir namn

Sjå her på desse namna som var uvanlege i 1801.

Nokre av mine favorittar er:

Jentenamn:

Aldri. Følger kanskje namnetradisjonar som ein finn enkelte stader i Afrika, nemleg at ungen får namn etter situasjonen den blir fødd inn i.)


Gaula. Ja, her kan ein snakke om det performative i språket, det blir eit fæla liv med Gaula i hus.

Mjella hørest ut som stranda Mjelle utanfor Bodø, berre den kvinnelege varianten. Straks kjem Terje Nilsen med gitaren.

Gutar:

Offer

Sejer

Uff

er alle talande namn.

Det interessante er at det på denne lista finnest namn som er kjende i dag, til dømes det danske Teis, Malte (eg kjenner ein dansk Teis og ein tysk Malte) og Solan er i aller høgste grad kjent gjennom Dum Dum Boys og Solan Gundersen.


Av jentenamna har Tabitha dukka opp i amerikanske seriar og i lødig kiosklitteratur.I følge SSB 48 heiter Tabita i dag, 14 Tabitha.


Tenk å kunne heite Blostrup Corfits til fornamn, det hadde vore noko.

onsdag, oktober 18, 2006

Ho som ryddar finn

Lik Olaug Nilssen er eg i flyttemodus, og ryddar loftsbod og kjellarhol. Det som slår meg er at eg har mange avisutklipp av ting som eg har meint har vore av interesse, og som openbert var det.

Eg fann: Frode Gryttens reportasje "Byens lys" frå 21. november 1997. Eg visste ikkje kven Grytten var, berre at eg var heilt forelska i denne poetiske artikkelen om Bergen nattestid, og eg tenkte at viss det var slikt ein fekk gjere som journalist ville eg gjerne bli ein.

Eg fann: Atle Kittangs kommentar "Når sammenhengene blir borte" som stod i Aftenposten fredag 2. januar 1998. I faktaboksen står det: KULTURDEBATT. Kulturelt endrer vi oss raskere i amerikansk retning enn vi har forstått, skriver professor Atle Kittang i denne artikkelen.

Eg fann: Jan Zahls kronikk om nittitalshumoren.

Eg blir glad over å sjå at eg var INTERESSERT.


Og HØGAST lo eg då eg fann eit lesarbrev i Nordlands Framtid eller Nordlandsposten, det stod ikkje på utklippet. Her kjem det:


"VESTAVIND" nok en gang

Jeg er så enig med "sint mor fra Tysfjord" som sa sin mening om programmet "Vestavind". Personlig har jeg sett kun to av disse programmene, de var spekket med sex og bannskap som ga meg en uhyggelig følelse, som om den onde selv var tilstede, og det er han vel i slike programmer. Unge skuespillere som er med på et slikt liv må da bli ødelagt. Nei, det er ikke rart at verden er som den er.



Det interessante er at dette har sannsynlegvis blitt klipt ut og sendt til meg, altså har det vort ein debatt om Vestavind i Nordnorske avisar som mor mi og eg har snakka og diskutert. Men eg kan ikkje for mitt bare liv huske at det var så mykje faenskap i "Vestavind", men det heng vel kanskje saman med at eg ikkje såg så mange episodar, og kvifor var eg då så opptatt av debatten?
Her er det hol i minnet!

mandag, oktober 09, 2006

Namnet som forsvinn

Eg har ein hobby, eit rituale, eit oppheng om du vil. Eg les dødsannonsene kvar dag. Skummar ikkje desse annonsane, eg les dei nøye og sakte, ser kva, kven og kvar, om dei hadde mange barn, om dei var gamle eller unge. Men mest av alt ser eg kva dei heiter. Eg registerer at ein heil generasjon Klara døyr ut no, og spår at det blir det neste motenamnet, det som kjem no når heile småbarnsavdelinga heiter Alva, Thea, Selma og Sara og ein treng eit nytt jentenamn på fire bokstavar og kvinneleg utgong.

I dag sette eg mjølka i halsen, fordi i dag stod det at Ragnfrid var død. Ho var gammal, født i 1933, så kvile skal ho få lov til. Men det som gjorde meg fælen var at det døydde ei Ragnfrid i førre veke, ei anna ei, ho også gammal og i Aftenposten. Det handlar ikkje om at det er så mange å ta av med det nammnet at ein må rekne med at ei kvar veke er i annonsane, nei, vi er faktisk berre 180 i følge SSB, og då trur eg ikkje dei har registrert dei siste dødsfalla. Så etter alle solemerke er vi berre 178 ragnfrid-ar i landet, og tydeleg ein namnerase på veg mot grava. Eg har forsåvidt ikkje noko i mot at det er få av oss, det har alltid vore gjevt å vere aleine om namnet sitt, kjenne at eg fyller det med MEG og ikkje tre andre i klassen. Men det gjer meg opprørt å tenke på at foreldre frå alle samfunnslag ser ut til å berre gi jentene sine korte namn som sluttar på -a, når det er fleire gode namn som er meir enn ledige på marknaden! Endå meir oppildna blir eg av å sjå at gutane, brørne til jentene med korte namn som har a-ending, ofte får staute namn som Sigurd, Håvard og Øystein. Det er heilt klart at dei bibelske namna er utruleg populære blant gutar også, men der står framleis tradisjonelle nordiske gutenamn sterkt. Personleg synest eg at jentenamn på fire bokstavar og med -a på slutten er over gjennomsnittet herlege, poetiske og vakre, eg hører meir enn gjerne lyden av "klara", "sofia", "tora" og "alva", for det er utruleg vakre namn. Men eg har ei snikande kjensle, og dette er ein påstand utan grundig empiri bak seg, men likvel, eg har ei kjensle av at desse namna er så populære fordi dei er feminine og poetiske, dei tar ikkje så mykje plass, dei hørest ikkje ut som eit steinknuseri i arbeid. Er til dømes Svanhild, Sigrunn, Snefrid, Ragnfrid, Ingebjørg, Elfrid, Leikny, Herdis, Hjørdis, Unn, Frøydis, Sigrid, Signe, Gunnhild, Olaug, Idun og Aslaug lite i bruk fordi dei hørest ut som slegge og rivjern på same tid? Eller er det så enkelt at desse namna aldri blir populære fordi det ikkje var motenamn i foreldregenerasjonen? For det var jo slik til dømes Kristine kom tilbake med fullkraft, og det er slik Klara kjem til å kome, for det var högsta moten i 1909-19015, og desse gamle damene er oldemødrer og døde. Men trass i at Svanhild og Elfrid aldri har vore motenamn, trur eg dei er mindre i bruk no enn før (eg les fødsel- dåp- og konfirmasjonsannonsane også, så eg har så god oversikt ein kan få utan å vere Ivar Utne). Er desse for lite feminine til at foreldre av i dag vil ta dei i bruk? Har til og med norsklektorane slutta å gi jentene sine nordiske steinknusarnamn?

mandag, oktober 02, 2006

Ukas anbefaling

Spis fårikål. I store posjoner.